ՀայաստանՍոցիալական

Հայաստանում շարունակվում է գյուղատնտեսական ապահովագրության փորձնական ծրագիրը

Հայաստանի կառավարությունը պատրաստվում է 2026 թվականին շարունակել գյուղատնտեսական ապահովագրության փորձնական ծրագիրը, որն առաջին անգամ գործարկվել է 2020 թվականից։ Ծրագիրը նպատակ ունի պաշտպանել ֆերմերներին բնական աղետների, կարկտահարության և այլ ռիսկերից՝ ապահովագրական համակարգի միջոցով։

2026 թվականին ապահովագրավճարները կսուբսիդավորվեն ամբողջությամբ կառավարության միջոցների հաշվին։ Ծիրանի համար սուբսիդավորումը կկազմի 40 %, մյուս մշակաբույսերի համար՝ 60 %։ Սա հնարավորություն կտա ֆերմերներին կրճատել ֆինանսական ռիսկերը և խթանել ապահովագրության օգտակարությունը։

2023 թվականին 13 մշակաբույս ապահովագրվել է 4 ռիսկից (գարնանային ցրտահարություն, երաշտ, կարկտահարություն և հրդեհ)։ Ապահովագրման համակարգում ընդհանուր 11 662 հա տարածք է ընդգրկվել։ Ապահովագրավճարը կազմել է 1.8 մլրդ դրամ, իսկ տրամադրված փոխհատուցումը՝ 2.7 մլրդ դրամ։

2024 թվականին միջազգային վերաապահովագրական ընկերությունը դուրս եկավ հայկական շուկայից, և ապահովագրական ռիսկերը կառավարությունը ստանձնեց իր միջոցների հաշվին՝ իրականացնելով նաև ապահովագրավճարների սուբսիդավորում։ 2025 թվականին սուբսիդավորումը հասել է 70–80 %-ի, նախկին 50–60 %-ի փոխարեն։ Ապահովագրվել են նույն 13 մշակաբույսերը, այդ թվում՝ ծիրանը և խաղողը, որոնք նախորդ տարի ներառված չէին։ Ապահովագրական դեպքերի արդյունքում տրամադրվել է շուրջ 800 հազար դրամ փոխհատուցում, վնասաբերությունը կազմել է 42 %։

2026 թվականի գյուղատնտեսական տարում ծրագիրը կշարունակվի փորձնական բնույթով, քանի որ ամբողջական բարեփոխումներ դեռ հնարավոր չեն։ Նախագծով առաջարկվում է պահպանել փորձնական համակարգը, կատարել որոշ փոփոխություններ և ապահովագրական ընկերություններին աջակցել՝ փոխհատուցելով այն ծախսերը, որոնք գերազանցում են հավաքագրված ապահովագրավճարի 80 %-ը, այդ թվում՝ վնասների գնահատման ծախսերը։ Ապահովագրական ընկերությունները կարող են դիմել փոխհատուցման համար ամսվա արդյունքներն ամփոփելուց հետո։